راهنمای علائم تخصصی کفش ایمنی

راهنمای علائم تخصصی کفش ایمنی

کفش‌های ایمنی فراتر از ظاهر ساده خود، حامل انبوهی از اطلاعات استاندارد در قالب علائم اختصاری روی زبانه یا دیواره داخلی هستند. این کدها که به نظر می‌رسد صرفاً ترکیبی از حروف انگلیسی‌اند، در واقع یک ‌‌زبان جهانی ایمنی‌‌ هستند . درک علائم تخصصی کفش ایمنی به شما این امکان را می‌دهد که بدانید هر کفش دقیقاً در برابر چه مخاطراتی محافظت ایجاد می‌کند.

علائم تخصصی کفش ایمنی چیست و چرا اهمیت دارند؟

علائم تخصصی کفش ایمنی، مجموعه‌ای از کدها، نمادها و استانداردهای بین‌المللی هستند که روی بدنه، زبانه یا برچسب داخلی کفش درج می‌شوند و اطلاعات دقیقی درباره سطح حفاظت، مقاومت و کاربرد آن ارائه می‌دهند. این علائم مشخص می‌کنند که کفش در برابر خطراتی مانند ضربه، فشار، لغزش، نفوذ اجسام تیز، تماس با مواد شیمیایی، برق، حرارت یا رطوبت تا چه اندازه مقاوم است.

آشنایی با این نشانه‌ها به شما کمک می‌کند کفشی را انتخاب کنید که با شرایط کاری‌تان سازگار باشد. برای مثال، کفش مناسب یک کارگاه ساختمانی با کفش موردنیاز در صنایع نفت و گاز، کارخانه‌های شیمیایی یا محیط‌های دارای تجهیزات برقی یکسان نیست. انتخاب نادرست کفش ایمنی، حتی اگر از نظر ظاهری باکیفیت باشد، می‌تواند خطر آسیب‌دیدگی را افزایش دهد.

در ادامه این مقاله با مهم‌ترین استانداردها و علائم تخصصی کفش ایمنی، مفهوم هر کد و نحوه تفسیر آن‌ها آشنا می‌شوید تا هنگام خرید یا استفاده از کفش ایمنی، بتوانید بهترین انتخاب را متناسب با محیط کار خود داشته باشید.

استاندارد EN ISO 20345:2022 و طبقه‌بندی اصلی

همه کفش‌های ایمنی ملزم به رعایت استاندارد EN ISO 20345 هستند که آخرین نسخه آن در سال ۲۰۲۲ به‌روزرسانی شده است . این استاندارد، کفش‌ها را بر اساس سطح حفاظت به دسته‌های مختلفی طبقه‌بندی می‌کند. رایج‌ترین این طبقه‌بندی‌ها که احتمالاً با آنها روبرو خواهید شد عبارتند از:

جدول سریع طبقه‌بندی کفش‌های ایمنی

کد نام ویژگی‌های کلیدی کاربرد
SB Safety Basic پنجه ایمنی مقاوم در برابر ضربه ۲۰۰ ژول، حفاظت پایه محیط‌های با خطر سقوط اجسام سبک
S1 Basic Plus SB + بسته بودن پشت پا + A + E کارخانجات عمومی با کف صاف
S1P Puncture S1 + P (محافظت در برابر نفوذ اجسام تیز) سایت‌های ساختمانی با میخ و اشیای تیز
S1PL Puncture Large S1 + PL (محافظت غیرفلزی در برابر نفوذ – آزمون نوک بزرگ) محیط‌های با خطر نفوذ متوسط
S1PS Puncture Small S1 + PS (محافظت غیرفلزی در برابر نفوذ – آزمون نوک ۳ میلی‌متری) محیط‌های با خطر نفوذ اجسام ریز
S2 Water Resistant S1 + WPA (مقاومت در برابر نفوذ و جذب آب) محیط‌های مرطوب و دارای نشت آب
S3 Full Protection S2 + P + زیره آج‌دار محیط‌های سخت ساختمانی و صنعتی
S3L Non-metal Large S2 + PL + زیره آج‌دار محیط‌های با خطر نفوذ و حساس به میدان مغناطیسی
S3S Non-metal Small S2 + PS + زیره آج‌دار محیط‌های با خطر نفوذ اجسام ریز (مانند صنعت شیشه)
S4 Rubber / PU SB + ساختار یکپارچه لاستیکی یا پلی‌یورتان + A + E صنایع شیمیایی و محیط‌های مرطوب
S5 Rubber Full S4 + P + زیره آج‌دار محیط‌های بسیار سخت، گل‌آلود و مرطوب
S6 Waterproof Basic S2 + WR (ضدآب کامل با غشای ضدآب) محیط‌های بارانی و غرقابی
S7 Waterproof Full S3 + WR (ضدآب کامل + محافظت در برابر نفوذ + زیره آج‌دار) سخت‌ترین محیط‌های مرطوب و پرخطر

پس از این کدهای اصلی، مجموعه‌ای از علائم اضافی (حروف اختصاری دیگر) نیز روی کفش درج می‌شوند که بیانگر قابلیت‌های ویژه آن هستند. در ادامه به تفکیک هر یک را توضیح می‌دهیم.

علائم تخصصی حفاظت‌های پایه و ضروری

این دسته از علائم، ویژگی‌هایی هستند که در تمام کفش‌های ایمنی (به جز پایه‌ترین مدل SB) یافت می‌شوند.

A (ضد الکتریسیته ساکن – Antistatic)

این علامت به معنای آن است که کفش طوری طراحی شده که الکتریسیته ساکن بدن را به زمین تخلیه می‌کند . مقاومت الکتریکی کفش‌های دارای علامت A بین ‌‌۱۰۰ کیلواهم تا ۱۰۰۰ مگااهم‌‌ است . این ویژگی برای محیط‌هایی که با قطعات الکترونیکی حساس سروکار دارند (مونتاژ بردهای مدار چاپی) یا محیط‌هایی که خطر انفجار به دلیل جرقه ناگهانی وجود دارد، حیاتی است.

E (جذب انرژی پاشنه – Energy Absorption)

کفش‌های صنعتی معمولاً دارای کفی سفت هستند. علامت E تضمین می‌کند که ناحیه پاشنه کفش توانایی جذب حداقل ‌‌۲۰ ژول‌‌ انرژی ضربه را دارد . این ویژگی از ستون فقرات و مفاصل در برابر فشارهای طولانی‌مدت ناشی از راه رفتن روی سطوح سفت (مانند بتن) محافظت می‌کند و خستگی کارگران را کاهش می‌دهد .

P / PL / PS (مقاومت در برابر نفوذ و سوراخ شدن – Perforation Resistance)

این مجموعه علائم نشان‌دهنده وجود یک صفحه محافظ در کف کفش است تا از نفوذ اشیاء تیز (مانند میخ، شیشه یا سوزن) به کف پا جلوگیری کند. بر اساس استاندارد ۲۰۲۲، این علامت به سه دسته تقسیم شده است :

  • P (Puncture – فلزی):‌‌ محافظ داخلی از جنس ‌‌فلز‌‌ (معمولاً استیل) است. تست با میخ به قطر ‌‌۴.۵ میلی‌متر‌‌ انجام می‌شود. مقاوم در برابر نیروی ۱۱۰۰ نیوتن .
  • PL (Puncture Large – غیرفلزی بزرگ):‌‌ محافظ از جنس کامپوزیت یا پارچه‌های نساجی مقاوم. تست با همان میخ ۴.۵ میلی‌متری انجام می‌شود . مناسب برای کارهای عمومی ساختمانی.
  • PS (Puncture Small – غیرفلزی ظریف):‌‌ محافظ غیرفلزی که با ‌‌میخ ۳ میلی‌متری‌‌ تست شده است. این استاندارد سخت‌گیرانه‌تر است و برای محیط‌های خاص مانند صنعت بازیافت شیشه یا سوزن‌های سرنگ طراحی شده است .

WPA (نفوذناپذیری و جذب آب – Water Penetration and Absorption)

این علامت جایگزین علامت قدیمی WRU شده است . WPA به این معناست که رویه کفش در برابر نفوذ آب مقاوم است و میزان جذب آب آن بیش از حد مجاز (۳۰ درصد) نیست . این ویژگی برای کار در محیط‌های مرطوب که مدام با پاشیده شدن آب روبرو هستید مناسب است، اما کفش را کاملاً ضد آب نمی‌کند (برای ضدآب کامل باید به دنبال علامت WR باشید).

WR (مقاوم در برابر آب – Water Resistant)

کفش‌هایی با این علامت دارای یک ‌‌غشای ضد آب‌‌ (مانند غشاهای تنفسی) هستند که به طور کامل از نفوذ آب به داخل کفش جلوگیری می‌کند . این کفش‌ها معمولاً تنفس کمتری دارند اما برای کار در باران یا محیط‌های غرقابی بسیار مناسب هستند.

علائم تخصصی حفاظت‌های اضافی و ویژه

این دسته از علائم برای محیط‌هایی با خطرات خاص تعریف شده‌اند و در صورت نیاز روی کفش درج می‌شوند.

M (محافظت از استخوان‌های میانی پا – Metatarsal Protection)

استخوان‌های کف پا (متاتارسال) بسیار شکننده هستند. کفش دارای علامت M مجهز به یک محافظ داخلی (معمولاً کامپوزیت یا فلز) در قسمت روی پا است تا در برابر سقوط اجسام سنگین یا ضربات از بالا محافظت ایجاد کند . این کفش‌ها سنگین‌تر و سفت‌تر هستند و در محیط‌های صنعتی سنگین مانند معادن و ذوب‌آلات کاربرد دارند.

AN (محافظت مچ پا – Ankle Protection)

این علامت نشان می‌دهد که ناحیه قوزک پا (مچ) دارای بالشتک‌ها و محافظ‌های اضافی است که در برابر ضربات جانبی از کفش محافظت می‌کند. این ویژگی برای کار در مکان‌هایی که خطر برخورد اجسام متحرک یا گیر کردن پا وجود دارد (مانند انبارهای شلوغ یا کار با پالت) ضروری است .

CR (مقاومت در برابر برش – Cut Resistance)

رویه این کفش‌ها از الیاف مقاوم به برش (مانند کولار یا فولاد نرم) ساخته شده است تا در برابر تماس با تیغه‌های تیز، شیشه‌های برنده یا ورق‌های فلزی مقاومت کند . این ویژگی برای کارگران صنایع شیشه، فولاد و بازیافت ضروری است.

HRO (مقاومت زیره در برابر حرارت – Heat Resistant Outsole)

این علامت تضمین می‌کند که زیره کفش می‌تواند برای مدت ‌‌۶۰ ثانیه‌‌ با سطح داغی با دمای ‌‌۳۰۰ درجه سانتی‌گراد‌‌ تماس داشته باشد بدون اینکه ذوب شود یا ترک بردارد . این ویژگی برای کار در آسفالت‌ریزی، ریخته‌گری و جوشکاری بسیار حیاتی است.

HI (عایق حرارتی کف – Heat Insulation)

اگر تشعشع حرارتی از ناحیه زمین به پاها برسد، کفش با علامت HI از افزایش دما در داخل کفش جلوگیری می‌کند. تست استاندارد: پس از ۳۰ دقیقه قرارگیری روی سطح ۱۵۰ درجه، افزایش دمای داخلی نباید از ۲۲ درجه بیشتر شود .

CI (عایق سرمایی کف – Cold Insulation)

برعکس HI، این علامت تضمین می‌کند که کف کفش از انتقال سرمای地面 به پا جلوگیری می‌کند. تست استاندارد: پس از ۳۰ دقیقه قرارگیری روی سطح ۱۷- درجه، کاهش دمای داخلی نباید از ۱۰ درجه بیشتر شود .

FO (مقاومت زیره در برابر سوخت و روغن – Fuel/Oil Resistance)

محیط‌هایی مانند پمپ بنزین‌ها، پالایشگاه‌ها یا تعمیرگاه‌ها دارای هیدروکربن‌هایی هستند که لاستیک معمولی را خورده و متورم می‌کنند. علامت FO نشان می‌دهد که زیره در برابر این مواد مقاوم است و حجم آن در اثر تماس با روغن بیش از ۱۲ درصد افزایش نمی‌یابد .

علائم جدید بر اساس استاندارد ۲۰۲۲ (بسیار مهم)

استاندارد ۲۰۲۲ تغییرات اساسی در برخی علائم ایجاد کرده و علائم جدیدی اضافه کرده است. آشنایی با این تغییرات برای خریداران حرفه‌ای ضروری است.

SR (مقاومت در برابر لغزش – Slip Resistance)

ساده‌ترین تعریف: علامت ‌‌SR جایگزین SRC، SRB و SRA‌‌ شده است .

شرح تغییرات مهم:

  • قبل از ۲۰۲۲:‌‌ کفش‌ها با نام SRA (روی کاشی صابونی)، SRB (روی فولاد گلیسیرین) و SRC (هر دو حالت) علامت‌گذاری می‌شدند .
  • حال (۲۰۲۲ به بعد):‌‌ برای دریافت گواهی پایه (SB)، کفش باید تست معادل SRA قدیم را پاس کند، اما این تست ‌‌دیگر علامت جداگانه ندارد‌‌. این تست جزو استاندارد پایه شده است . تست جدید SR یک تست اضافی است که روی کاشی با گلیسیرین (روغن) انجام می‌شود . اگر کفش این تست را پاس کند، علامت ‌‌SR‌‌ را دریافت می‌کند.

SC (مقاومت سایشی پنجه – Scuff Cap Abrasion)

در بسیاری از مشاغل، کارگران مجبورند زانو بزنند یا با پنجه کفش به اشیا ضربه بزنند. این کار باعث فرسایش سریع رویه کفش بالای پنجه فولادی می‌شود. علامت SC تضمین می‌کند که پوشش روی پنجه در برابر تست سایش مقاومت کرده و حداقل ۱۰۰۰ سیکل اصطکاک را تحمل کرده است .

LG (گیرایی در نردبان – Ladder Grip)

این علامت بر اساس استاندارد کفش‌های آتش‌نشانی طراحی شده است. کفش دارای علامت LG دارای یک بریدگی مشخص و پاشنه قلاب‌شکل است که هنگام بالا رفتن از نردبان، پایداری و ایمنی کامل را فراهم می‌کند. این ویژگی در حوادث کاری نردبان بسیار حیاتی است .

C (کفش رسانا – Conductive)

این علامت برای افرادی است که در محیط‌های با خطر انفجار شدید کار می‌کنند (مانند صنایع نظامی یا پتروشیمی). کفش‌های علامت C الکتریسیته ساکن را بسیار سریع‌تر از کفش‌های A به زمین منتقل می‌کنند. مقاومت این کفش‌ها از ‌‌۱۰۰ کیلواهم کمتر‌‌ است . توجه: این کفش‌ها را هرگز در محیط‌های با سیم‌کشی برق裸露 استفاده نکنید.

Ø (تست نشده – No Test Given)

اگر کفش دارای میخ یا زائده‌های خاصی در زیره باشد که امکان تست استاندارد روی دستگاه لغزش را نداشته باشد، کارخانه موظف است علامت ‌‌Ø‌‌ را درج کند تا خریدار بداند این کفش برای سطوح لغزنده تست نشده است .

راهنمای انتخاب عملی؛ چگونه کفش مناسب خود را پیدا کنید؟

در اینجا یک راهنمای سریع برای انتخاب کفش بر اساس نوع شغل و محیط کار بر اساس کدهای درج شده روی محصول ارائه می‌دهیم .

۱. کار در کارخانه‌های تولیدی و مونتاژ

– ‌‌خطر اصلی:‌‌ اجسام افتان، سطوح صاف و سخت، روغن و گریس.

– ‌‌کدهای پیشنهادی:‌‌ به دنبال ‌‌S1‌‌ یا ‌‌S1P‌‌ باشید.

– ‌‌علائم کلیدی:‌‌ ‌‌A‌‌ (ضد الکتریسیته ساکن)، ‌‌E‌‌ (جذب انرژی)، ‌‌SR‌‌ (ضد لغزش روی روغن) و ‌‌FO‌‌ (مقاوم در برابر روغن).

۲. کار در سایت‌های ساختمانی و انبارهای آهن

– ‌‌خطر اصلی:‌‌ میخ، آرماتور، اجسام سنگین و سقوط از ارتفاع.

– ‌‌کدهای پیشنهادی:‌‌ ‌‌S3‌‌، ‌‌S3L‌‌ یا ‌‌S7‌‌ (اگر در فضای باز کار می‌کنید).

‌‌علائم کلیدی:‌‌ ‌‌P‌‌ یا ‌‌PL‌‌ (محافظت در برابر نفوذ میخ)، ‌‌M‌‌ (محافظت میانی پا)، ‌‌SC‌‌ (سایش پنجه).

۳. کار در آشپزخانه‌های صنعتی و کشتارگاه‌ها

– ‌‌خطر اصلی:‌‌ سطوح خیس یا چرب، بریدگی، نفوذ مایعات.

– ‌‌کدهای پیشنهادی:‌‌ ‌‌S2‌‌، ‌‌S4‌‌ (لاستیکی یکپارچه) یا ‌‌S6‌‌.

– ‌‌علائم کلیدی:‌‌ ‌‌SR‌‌ (ضد لغزش – بسیار حیاتی)، ‌‌CR‌‌ (مقاوم در برابر برش)، ‌‌WPA‌‌ (مقاوم در برابر نفوذ آب).

۴. کار در جوشکاری و ریخته‌گری

– ‌‌خطر اصلی:‌‌ حرارت زیاد، جرقه، براده‌های فلزی داغ.

– ‌‌کدهای پیشنهادی:‌‌ ‌‌HRO‌‌ (الزامی) و ‌‌S3‌‌.

– ‌‌علائم کلیدی:‌‌ ‌‌HRO‌‌ (زیره مقاوم در برابر حرارت ۳۰۰ درجه)، ‌‌HI‌‌ (عایق حرارتی کف)، ‌‌SC‌‌ (محافظت در برابر سایش).

۵. کار در محیط‌های سرد و بارانی (فضای باز)

– ‌‌خطر اصلی:‌‌ سرما، آب، لغزش روی یخ (با احتیاط).

– ‌‌کدهای پیشنهادی:‌‌ ‌‌S6‌‌ یا ‌‌S7‌‌.

– ‌‌علائم کلیدی:‌‌ ‌‌WR‌‌ (غشای ضدآب)، ‌‌CI‌‌ (عایق سرمایی)، ‌‌LG‌‌ (گیرایی روی نردبان).

جدول نهایی مرجع سریع علائم کفش ایمنی

 

علامت نام فارسی کاربرد اصلی
SB پایه ایمنی فقط پنجه فولادی با مقاومت ضربه ۲۰۰ ژول
S1 / S2 / S3 سطوح حفاظتی تعیین‌کننده سطح کلی ایمنی کفش
P / PL / PS ضد نفوذ (میخ) جلوگیری از فرو رفتن میخ، شیشه و اجسام تیز از کف کفش
SR ضد لغزش (استاندارد جدید) جلوگیری از سر خوردن روی سطوح خیس یا روغنی
A آنتی‌استاتیک تخلیه الکتریسیته ساکن، مناسب صنایع الکترونیک
E جذب انرژی کاهش فشار واردشده به پاشنه، زانو و کمر
WR / WPA ضد آب / مقاوم در برابر آب خشک نگه داشتن پا در محیط‌های مرطوب
M محافظت متاتارس محافظت از بخش روی پا در برابر سقوط اجسام سنگین
AN محافظت مچ پا جلوگیری از پیچ‌خوردگی و آسیب قوزک پا
HRO مقاوم در برابر حرارت زیره مقاوم در برابر تماس با سطوح تا ۳۰۰ درجه سانتی‌گراد
HI / CI عایق حرارت / سرما جلوگیری از انتقال گرما یا سرمای زمین به پا
FO مقاوم در برابر روغن جلوگیری از تخریب زیره کفش توسط روغن و سوخت
CR ضد برش رویه مقاوم در برابر اجسام و تیغه‌های برنده
SC مقاوم سایشی پنجه افزایش دوام کفش در مشاغل با سایش زیاد
LG گیرایی نردبان افزایش ایمنی هنگام بالا رفتن از نردبان
C رسانا تخلیه سریع الکتریسیته برای محیط‌های با خطر انفجار

با درک این علائم، شما دیگر فقط یک کفش نمی‌خرید، بلکه یک ‌‌تجهیزات حفاظت فردی استاندارد‌‌ را انتخاب می‌کنید که دقیقاً با نیازهای شغلی شما تطابق دارد. همیشه به یاد داشته باشید که گران‌ترین کفش لزوماً بهترین گزینه برای ایمنی شما نیست، بلکه کفشی که علائم آن با ‌‌مخاطرات محیط کار شما‌‌ همخوانی دارد، بهترین انتخاب است.

علائم پنهان و مکمل؛ آنچه در کنار حروف اصلی باید دید

در کنار حروف اختصاری اصلی، نشانه‌های مکمل دیگری نیز روی کفش درج می‌شوند که اغلب نادیده گرفته می‌شوند اما اطلاعات حیاتی را ارائه می‌دهند.

پیکتوگرام‌ها (تصاویر نمادین)

بسیاری از تولیدکنندگان علاوه بر حروف، از نمادهای تصویری ساده استفاده می‌کنند که درک آنها را برای افراد غیرمتخصص آسان‌تر می‌کند:

پیکتوگرام معنی معادل حرفی
کفش با پنجه فولادی حفاظت پایه در برابر ضربه و سقوط اجسام SB / S1 / S2 / S3
صاعقه خطر برق‌گرفتگی، کنترل الکتریسیته ساکن یا ویژگی آنتی‌استاتیک A
ترمز خودرو با علامت خط‌خورده مقاومت در برابر لغزش و افزایش چسبندگی روی سطوح لغزنده SR
چتر مقاومت در برابر آب و جلوگیری از نفوذ رطوبت به کفش WPA / WR
دماسنج با فلش بالا مقاومت زیره کفش در برابر حرارت و تماس با سطوح داغ HRO
میخ مقاومت در برابر نفوذ اجسام تیز مانند میخ و جلوگیری از سوراخ شدن کف کفش P / PL / PS

 

تاریخ تولید و انقضا (کدهای عددی)

کفش‌های ایمنی نیز مانند بسیاری از تجهیزات حفاظت فردی، عمر مفید دارند. روی برچسب داخلی یا کف کفش، معمولاً یک کد عددی شش رقمی به فرمت ‌‌MM/YY‌‌ درج می‌شود که نشان‌دهنده تاریخ تولید است. عمر مفید استاندارد کفش‌های ایمنی (بسته به نوع مواد و شدت استفاده) بین ‌‌۳ تا ۵ سال‌‌ است. پس از آن، لاستیک زیره سخت و شکننده می‌شود و پنجه فولادی ممکن است دچار خوردگی شود.

کد سایز استاندارد اروپا (EU Size)

حتماً به کد سایز توجه کنید. کفش‌های ایمنی باید ‌‌کاملاً چسبنده‌‌ نباشند اما ‌‌لق‌‌ هم نباشند. یک قانون ساده: پس از پوشیدن کفش، باید بتوانید یک انگشت خود را بین پاشنه و پشت کفش فشار دهید. سایز نامناسب علاوه بر ناراحتی، ایمنی را کاهش می‌دهد زیرا پا در داخل کفش حرکت می‌کند و کنترل را دشوار می‌سازد.

نماد بازیافت (Möbius Loop)

وجود این نماد روی زیره نشان می‌دهد که مواد به کار رفته در کفش (معمولاً پلی‌یورتان یا لاستیک) قابل بازیافت هستند. این موضوع برای شرکت‌هایی که به دنبال گواهی‌های زیست‌محیطی (مانند LEED) هستند، اهمیت دارد.

اشتباهات رایج در خواندن علائم و انتخاب کفش ایمنی

بسیاری از خریداران و حتی برخی کارفرمایان، علائم را اشتباه تفسیر می‌کنند و کفشی می‌خرند که خطرات واقعی محیط کارشان را پوشش نمی‌دهد. در این بخش، رایج‌ترین اشتباهات را بررسی می‌کنیم.

اشتباه گرفتن کد S1 با S3

بسیاری تصور می‌کنند S1 و S3 تقریباً مشابه هستند. اما تفاوت حیاتی است:

– ‌‌S1:‌‌ فاقد محافظ کف در برابر نفوذ میخ (فاقد P) و فاقد آج عمیق زیره

– ‌‌S3:‌‌ دارای محافظ میخ (P) و زیره آج‌دار (با عمق حداقل ۲ میلی‌متر)

‌‌نتیجه اشتباه:‌‌ استفاده از کفش S1 در محیط ساختمانی که میخ روی زمین ریخته شده، منجر به نفوذ میخ به کف پا می‌شود.

نادیده گرفتن علامت SR در محیط‌های روغنی

بسیاری از کفش‌های ایمنی پایه (حتی مدل‌های S3) ممکن است علامت ‌‌SR‌‌ را نداشته باشند. تست پایه استاندارد فقط روی کاشی صابونی است (معادل SRA قدیم). برای محیط‌های روغنی، وجود علامت ‌‌SR‌‌ الزامی است.

‌‌نتیجه اشتباه:‌‌ سر خوردن روی لکه روغن و آسیب جدی.

فرض اینکه “فایبرگلاس” همان “کامپوزیت” است

محافظ پنجه کامپوزیت معمولاً از ترکیب فایبرگلاس با رزین ساخته می‌شود. اما پنجه تمام فایبرگلاس ممکن است استاندارد ۲۰۰ ژول را نداشته باشد. همیشه به دنبال عبارت ‌‌”Composite Toe”‌‌ تأیید شده با استاندارد EN ISO 20345 باشید.

‌‌نتیجه اشتباه:‌‌ خرد شدن پنجه در اثر سقوط جسم سنگین.

قضاوت بر اساس ظاهر (کفش مشکی شبیه کتانی)

برخی کفش‌های ایمنی ظاهر غیرصنعتی دارند (مانند کتانی یا کوهنوردی) اما تمام استانداردها را دارند. برعکس، برخی کفش‌های حجیم و سنگین ممکن است فقط ظاهر ایمنی داشته باشند اما فاقد گواهی باشند.

‌‌قانون طلایی:‌‌ به جای ظاهر، به ‌‌برچسب داخلی‌‌ نگاه کنید. اگر کد SB یا S1 روی آن حک نشده، کفش ایمنی نیست.

خرید آنلاین بدون بررسی علامت FO

در فروشگاه‌های آنلاین، بسیاری از کفش‌های چینی ارزان قیمت علامت ‌‌FO‌‌ ندارند اما با عنوان “مقاوم در برابر روغن” فروخته می‌شوند. بدون علامت FO، زیره در تماس با بنزین یا روغن موتور متورم و تخریب می‌شود.

‌‌راهکار:‌‌ فقط از فروشندگان معتبر خرید کنید و حتماً عکس از برچسب داخلی درخواست کنید.

استفاده از کفش رسانا (C) در محیط کار عادی

کفش‌های علامت ‌‌C‌‌ (رسانا) برای محیط‌های نظامی و پتروشیمی طراحی شده‌اند. استفاده از این کفش‌ها در کارخانه‌های عادی با کف بتنی می‌تواند باعث ‌‌شوک الکتریکی‌‌ در صورت تماس با برق شود.

‌‌نتیجه اشتباه:‌‌ برق گرفتگی شدید.

گمان اینکه WR یعنی ضدآب بودن کامل در زیر باران شدید

علامت ‌‌WR‌‌ نشان‌دهنده وجود غشای ضدآب است اما معمولاً رویه کفش از جنس چرم یا پارچه است که پس از چند ساعت باران شدید، آب از طریق درز بخیه‌ها نفوذ می‌کند. برای ضدآب کامل، کفش یکپارچه لاستیکی (S4/S5) یا کفش با رویه لاستیکی پوششی (Rubber Boots) نیاز است.

جدول رفع اشتباهات سریع

اگر محیط کار شما… علامت‌هایی که باید چک کنید علامت‌هایی که نباید باشند
دارای میخ و آرماتور روی زمین است P / PL / PS نداشتن P (مانند S1)
دارای لکه روغن یا گریس است SR + FO نداشتن SR
در فضای باز و بارانی است WR یا WPA + زیره آج‌دار WPA به‌تنهایی
دمای بالای ۸۰ درجه (مانند آسفالت) دارد HRO + HI HRO به‌تنهایی
دارای قطعات الکترونیکی حساس است A (آنتی‌استاتیک) C (رسانا)
دارای برق ۲۲۰ ولت لخت است SB یا S1 (بدون A و بدون C) A یا C

 

جمع‌بندی

درک علائم تخصصی کفش ایمنی، مهارتی است که هر کارفرما، مسئول ایمنی و حتی هر کارگری باید به آن مسلط باشد. یک کد سه حرفی مانند ‌‌S3‌‌ یا ‌‌SR‌‌ می‌تواند تفاوت بین یک روز کاری ایمن و یک حادثه جبران‌ناپذیر باشد. سه قانون طلایی برای انتخاب کفش ایمنی مناسب:

۱. ‌‌محیط کار خود را آنالیز کنید:‌‌ خطرات اصلی کدامند؟ (سقوط جسم، نفوذ میخ، برش، حرارت، روغن، آب، برق)

۲. ‌‌علائم روی کفش را بخوانید:‌‌ هرگز به ظاهر یا ادعای فروشنده اکتفا نکنید. برچسب داخلی کفش تنها مرجع معتبر است.

۳. ‌‌هرگز از یک کفش برای دو محیط متفاوت استفاده نکنید:‌‌ کفش مناسب کارخانه نساجی (S1 + A + E) هرگز برای محیط ساختمانی (S3 + P + SR) کافی نیست.

به یاد داشته باشید ‌‌کفش ایمنی مناسب، سرمایه‌گذاری روی سلامت کارگران و کاهش هزینه‌های ناشی از حوادث کاری است.‌‌ با دانشی که در این مقاله به دست آوردید، اکنون می‌توانید مانند یک متخصص، کفش ایمنی مناسب را انتخاب کنید. برای خرید بهترین انواع کفش ایمنی، می توانید به فروشگاه ایمن ماسک مراجعه کنید.

ایمن ماسک حجازی

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are makes.

سوالی ندارید؟